Göktürk Devleti

Göktürk Devleti, tarihte “Türk” adını resmi devlet adı olarak kullanan ilk teşkilatlı devlet olarak özel bir öneme sahiptir. 552'de Bumin Kağan liderliğinde kurulan devlet, kısa sürede Orta Asya'nın en büyük siyasi gücü haline gelmiştir.

Göktürkler, devletin genişliği nedeniyle Doğu ve Batı Kağanlığı olarak iki koldan yönetilmiş; bu yönetim modeli, geniş bozkır coğrafyasının etkin idaresi için geliştirilen özgün bir siyasi çözümü oluşturmaktadır.

Göktürkler döneminde dikilen Orhun Abideleri, Türk dilinin bilinen ilk yazılı anıtları olarak kabul edilmekte; Bilge Kağan, Kül Tigin ve Tonyukuk adına dikilen bu abideler, Türk tarih yazıcılığının ve dilinin en değerli belgelerini oluşturmaktadır.

İlteriş Kağan liderliğinde 682'de yeniden kurulan İkinci Göktürk Devleti, Bilge Kağan ve Kültigin döneminde yeniden güçlenmiş; bu dönem, Göktürk kültürünün ve siyasi teşkilatının zirve noktasını oluşturmuştur.

Göktürkler, kendilerinden sonra gelen tüm Türk devletlerine siyasi teşkilatlanma, yazı geleneği ve devlet felsefesi açısından örnek oluşturmuş; bu miras, Göktürkleri Türk devlet geleneğinin en temel taşlarından biri yapmaktadır.